Chủ Nhật, 19, tháng Mười Một, 2017
 
 
 
| Nghiên cứu và đối thoại |
Kỳ 7 : Phong trào đàn áp Phật giáo tàn khốc – mầm mống sụp đổ của chính quyền nhà Ngô
Hoàng Anh Sướng
đăng ngày 07/11/2017
 

CUỘC ĐỜI THĂNG TRẦM CỦA NGƯỜI ĐÀN BÀ TÀI SẮC TRẦN LỆ XUÂN VÀ NHỮNG CÁI CHẾT THẢM KHỐC CỦA NGƯỜI THÂN DƯỚI CÁI NHÌN NHÂN QUẢ

(Trích trong tập phóng sự NHÂN QUẢ VÀ PHẬT PHÁP NHIỆM MÀU, TẬP 2 dự kiến phát hành
tháng 11 năm 2017)

PHONG TRÀO ĐÀN ÁP PHẬT GIÁO TÀN KHỐC – MẦM MỐNG SỤP ĐỔ CỦA CHÍNH QUYỀN NHÀ NGÔ

Có thể nói, giai đoạn 1954 - 1960 là thời kỳ cực thịnh của gia đình họ Ngô tại miền Nam Việt Nam. Song ngay cả ở thời thịnh vượng nhất ấy, những mầm mống của sự sụp đổ đã bắt đầu manh nha mà một trong những nguyên nhân chính là do vợ chồng Ngô Đình Nhu – Trần Lệ Xuân gây ra, nhất là sự kiêu căng, lộng quyền của Lệ Xuân. Đỉnh điểm của sự tồi tệ ấy chính là phong trào đàn áp Phật giáo tàn khốc bắt đầu bằng việc nổ súng giết hại Phật tử trong lễ Phật đản đẫm máu năm 1963. Lệ Xuân đã thực sự trở thành cái đích để mọi người trút vào đó sự căm thù, oán trách.

Gia đình họ Ngô có truyền thống theo đạo công giáo lâu đời trong khi Trần Lệ Xuân lại xuất thân trong một gia đình Phật tử danh giá. Khi kết hôn với Ngô Đình Nhu năm 1943, bà cải sang đạo Công giáo. Việc nhập đạo Thiên Chúa đối với Lệ Xuân chẳng khó khăn gì vì từ nhỏ bà đã học ở trường dòng Couvent des Oiseaux, được các nữ tu dạy kinh và phép đạo, giáo lý, tích thánh trong đạo… Vì thế, từ trong sâu thẳm, Lệ Xuân đã coi thường Phật giáo và không tin vào luật nhân quả.
Ở thời kỳ đầu, chính quyền họ Ngô còn có sự giao hảo với Phật giáo. Nhưng từ đầu tháng 5/1963, Tổng thống Diệm đã đánh công điện ra Huế, đề nghị cấm treo cờ tôn giáo ở ngoài khuôn viên chùa và nhà thờ. Công an, cảnh sát đi đến từng nhà ra lệnh phải cất cờ Phật giáo đi, nếu ai không tuân lệnh họ giật cờ xuống, trong khi ngày Phật đản đang đến gần. Điều đó khiến Phật tử ở Huế vô cùng phẫn nộ. Tối ngày 8/5, hàng ngàn Phật tử đã kéo tới đài phát thanh Huế, yêu cầu để Thượng tọa Trí Quang lên sóng phát biểu về lễ Phật đản, lên tiếng phản đối chính phủ đã kỳ thị tôn giáo và đòi phải được bình đẳng tôn giáo. Ngô Đình Diệm, dưới sự tác động của Trần Lệ Xuân, lập tức hạ lệnh đưa xe tăng, cảnh sát đến nổ súng, ném lựu đạn giết hại Phật tử. Biến cố bi thảm của đêm Phật đản đẫm máu trên đã được bác sĩ Erich Wulff, người Đức, dạy học tại trường Đại học y khoa Huế, tình cờ tận mắt chứng kiến và ghi lại trong hồi ký: “Lúc 9 giờ tối, số người lên đến khoảng 6.000 để chờ nghe buổi phát thanh đặc biệt hàng năm nhân ngày Phật đản nhưng nay đã bị cấm vào giờ phút chót. Bỗng chúng tôi nghe có tiếng ầm ầm của một đoàn xe thiết giáp. Một chiếc tìm cách đi thẳng vào khuôn viên của Đài phát thanh. Trên xe có kẻ dòng chữ trắng mang tên Ngô Đình Khôi (người anh cả của Tổng thống Diệm). Những phát đạn đầu tiên được bắn ra từ nòng súng của xe thiết giáp. Tiếp đó, một loạt súng trường bắt đầu nhả đạn”.

Khi Erich Wulff được phép vào bệnh viện, ông lạnh sống lưng trước cảnh thương tâm bày ra trước mắt: “Nhà xác nằm bên cạnh nhà thương. Dưới ánh sáng yếu ớt của ngọn bạch lạp, chúng tôi thấy có bảy thân người đầy máu me được đặt trên ba bàn khám nghiệm bằng đá. Từ chân đến ngực cơ thể họ còn nguyên vẹn. Nhưng năm cái xác trẻ em thì không còn đầu. Các xe thiết giáp đã bắn nát đầu các em. Cha mẹ của những người tử nạn đang thút thít khóc. Một người đã yêu cầu chúng tôi chụp hình những xác chết nhưng chúng tôi không mang theo máy hình. Khi tôi định quay đi, không muốn nhìn cảnh thê thảm này nữa thì chợt thấy bên cạnh cánh tay của một xác trẻ em không đầu có một con mắt dính vào với một ít da đầu, một mảnh xương trán”.

Sau biến cố này, Đại sứ Mỹ William Trueheart đã thúc dục ông Diệm hãy làm hòa với các Phật tử bằng cách chấp nhận lỗi lầm, đền bù cho gia đình những nạn nhân và công khai xin lỗi. Trong lúc ông Diệm và Nhu đang vò đầu bứt tai tìm cách đối phó thì Lệ Xuân lạnh lùng bảo: “Phớt lờ đi là xong”. Nhưng lửa nóng dư luận và lòng phẫn uất của Phật tử bắt đầu bùng cháy vì máu đã chảy.

Bốn ngày sau, Trần Lệ Xuân rất tức giận khi biết tin không chỉ giới Phật giáo mà linh mục Lê Quang Oánh cùng với 9 linh mục khác thuộc khối Đồng Tâm gửi đến lãnh đạo Phật giáo bản “huyết lệ thư” phân ưu việc đau thương tại Đài phát thanh Huế và tán đồng quan điểm đấu tranh cho tự do tín ngưỡng. Một loạt hoạt động tiếp đó như họp báo tại chùa Xá Lợi (Sài Gòn) tố cáo trước dư luận trong và ngoài nước việc đàn áp, giết chóc, giam cầm Phật tử của chính quyền Diệm trong 9 năm qua, trưng bày hình ảnh vụ thảm sát ngày 8/5 tại chùa Ấn Quang, cầu siêu cho Phật tử “tử vì đạo” với hơn 1.000 tăng ni rước linh, cầu siêu, giương cao biểu ngữ viết bằng hai thứ tiếng Anh - Việt: “Tưởng nhớ những Phật tử đã chết vì chính nghĩa ở Huế”, Hội nghị 11 tông phái Phật giáo về kế hoạch đấu tranh và thành lập Ủy ban Liên phái bảo vệ Phật giáo... Để đối phó, Trần Lệ Xuân đã tổ chức họp báo chỉ trích Phật giáo và gọi các đại đức, các thượng tọa, các vị hòa thượng là “sư hổ mang”, “nhóm đầu trọc”. Lời lẽ khiếm nhã trên của Trần Lệ Xuân như đổ thêm dầu vào lửa khiến phong trào đấu tranh bùng nổ ngày càng dữ dội khắp nơi với những cuộc xuống đường liên tục làm rung chuyển Sài Gòn và vang động tới tận tòa Bạch Ốc bên Mỹ.

Tại Sài Gòn, hơn 350 tăng ni từ chùa Xá Lợi kéo đến trụ sở Quốc hội đòi giải quyết 5 nguyện vọng: 1. Bãi bỏ lệnh cấm treo cờ Phật giáo. 2. Để Phật giáo hưởng chế độ hoằng pháp ngang hàng với Thiên Chúa giáo. 3. Chấm dứt bắt bớ, khủng bố Phật tử. 4. Tự do truyền đạo. 5. Phải bồi thường gia đình các nạn nhân bị giết chết trong đêm đàn áp tại Huế. Cũng tại Sài Gòn, ngày 30.5, hơn 1.000 tăng ni cùng lúc biểu tình qua đại lộ Lê Lợi, kéo về chợ Bến Thành. Ngày 1 tháng 6, các chùa từ sông Bến Hải đến Cà Mau đồng loạt gióng 9 hồi chuông trống Bát Nhã và tụng kinh cầu nguyện cho các Phật tử chết trong đêm pháp nạn. Ở Huế, ngày 3/6, thanh niên biểu tình đòi tự do tín ngưỡng bị ném lựu đạn cay. Và đỉnh điểm của phong trào đấu tranh Phật giáo là ngày 11/6/1963, tại ngã tư đường Lê Văn Duyệt - Phan Đình Phùng, đúng 10 giờ sáng, hòa thượng Thích Quảng Đức tự thiêu trong tư thế kiết già trước sự chứng kiến của hàng trăm quần chúng và Phật tử. Hòa thượng là người đầu tiên trong bảy vị sư đã tự thiêu để phản đối chính sách đàn áp Phật giáo của chính phủ họ Ngô. Hình ảnh một hòa thượng trong ngọn lửa bốc cao vẫn ngồi kiết già im lặng tay chắp trước ngực đã tạo ấn tượng mạnh gây xúc động lớn trong nước và trên thế giới. Ký giả David Halberstam của tờ New York Times đã tường thuật lại với những dòng chữ ám ảnh đầy ngưỡng mộ: “Lửa phủ khắp người. Thân ngài từ từ khô quéo lại. Đầu cháy nám, mùi thịt khét bay trong không khí nhưng thân hình của ngài vẫn chìm trong lửa đỏ bất động thật đáng kinh ngạc hết sức. Phía sau tôi, tiếng khóc của những người từ xa kéo đến mục kích lần lần nức nở. Tôi cũng xúc động quá nhưng không khóc lên tiếng, quá bàng hoàng để ghi chép tại chỗ hoặc hỏi một câu nào đó, quá bối rối không kịp suy nghĩ điều gì để nhìn thân thể của ngài chìm trong biển lửa. Lửa cất cao nhưng ngài ngồi yên, không nhích động, không một tiếng rên la, toát lên phong thái trầm tĩnh khác hẳn với những người đang òa khóc xung quanh”.

Ngay ngày hôm sau, đồng loạt các báo lớn trên thế giới đều đưa tin, trong đó có in bức ảnh nổi tiếng của Browne về phút giây Bồ tát Thích Quảng Đức vị pháp thiêu thân. Bức ảnh lịch sử đó được báo chí các nước trên thế giới in ra phổ biến hàng triệu tấm khiến Trần Lệ Xuân tức run người trong khi cả thế giới bàng hoàng biết thêm trái tim Thích Quảng Đức vẫn không bị thiêu cháy, trở thành xá lợi vĩnh viễn được Phật tử tôn thờ.
Những vụ tự thiêu của hàng loạt các nhà sư sau đó đã làm choáng váng các viên chức Mỹ. Họ yêu cầu ông Diệm hãy sớm tìm giải pháp để xoa dịu cuộc khủng hoảng. Muốn chứng tỏ mình là một người sắt đá, Trần Lệ Xuân đã vênh váo kêu gọi cần phải đập các nhà sư “mười lần hơn nữa” và miệt thị những cuộc tự thiêu là “những màn nướng sư”. Bà nhiều lần công khai phát biểu: “Tôi chống đối các vụ tự thiêu. Nếu ai có thiếu xăng dầu thì cộng sản nằm vùng sẽ cho chứ tôi sẽ không bao giờ”. “Hãy để cho họ cháy và chúng tôi sẽ vỗ tay”. “Những lãnh đạo Phật giáo đã hành động như thế nào? Thứ duy nhất họ làm, họ đã nướng một trong những vị sư của họ, người mà họ đã gây mê, người họ đã lạm dụng niềm tin, và ngay cả việc nướng người đó đã được thực hiện không phải một cách tự túc vì họ dùng xăng ngoại nhập”. “Tôi sẽ vỗ tay khi thấy một buổi trình diễn thịt nướng nhà sư khác. Nếu ai thiếu xăng dầu tôi sẽ cho”. Trả lời phỏng vấn của ký giả tờ New York Times, Trần Lệ Xuân nói: “Tôi còn thách mấy ông sư (tự thiêu) thêm mười lần nữa. Phương pháp giải quyết vấn đề Phật giáo là phớt lờ, không cần biết tới”. Những phát biểu thiếu cân nhắc và quá khích của bà như rót thêm dầu vào tình hình căng thẳng lúc đó. Khi biết chuyện người Mỹ ép được ông Diệm đi gặp các lãnh tụ Phật giáo và ông đã đưa ra một thông cáo hoà giải chung, Trần Lệ Xuân đã chê ông Diệm là hèn nhát và yếu mềm như “con sứa”, dù ông chỉ quyết định đi điều đình với các Phật tử.

Có thể nói, khởi đầu, những phản đối của Phật giáo chỉ mang tính chất tôn giáo thuần túy nhưng càng về sau, càng mang màu sắc chính trị và càng được quần chúng ủng hộ. Điều đó, khiến Ngô Đình Nhu và Trần Lệ Xuân vô cùng tức giận. Lệ Xuân nói: “Các Phật tử là những người nổi loạn” và phong trào của họ “bị Cộng sản xâm nhập”. Tổng thống Diệm và ông bà Nhu muốn nghiền nát phong trào Phật giáo nhưng bị người Mỹ kiềm chế. Người Mỹ bày tỏ lòng tin vào tự do tín ngưỡng và thúc giục chính quyền Ngô Đình Diệm cần phải cải tổ trong khi cuộc khủng hoảng Phật giáo ngày càng trầm trọng. Ngô Đình Nhu và Trần Lệ Xuân nhiều lần than phiền là Tổng thống Diệm quá mềm yếu với Phật giáo.và tin đồn loan ra là quân đội – và cả ông bà Nhu – đang âm mưu những kế hoạch đảo chánh để đẩy ông Diệm ra khỏi chính quyền.

Đêm 20/8/1963, Ngô Đình Nhu đã ra lệnh cho hàng trăm lính lực lượng đặc biệt dùng súng, lựu đạn và lựu đạn cay tấn công chùa Xá Lợi nhằm tiêu diệt bộ phận đầu não của lãnh đạo Ủy ban liên phái Phật giáo. Đêm ấy, Trần Lệ Xuân đích thân lái xe, mặc trang phục cảnh sát dã chiến đến chỉ đạo, theo dõi cuộc tấn công chùa. Vào đúng 11h đêm, quân đội vòng ngoài, cảnh sát lái xe tải chờ sẵn, rồi lực lượng đặc biệt có công an phụ lực, bắt đầu tấn công. Đạn thật, đạn giả, lựu đạn cay, phi pháo, rồ lên loạn xạ. Dùi cui và búa thoạt đầu được dùng để đập phá cửa ngõ của chùa, nay liên tiếp đánh vào đầu, vào ngang lưng của tăng ni Phật tử. Mặc dầu Phật tử đã phòng thủ phía trong chùa nhưng sau hai giờ chống trả, hơn 100 nhà sư đã bị bắt và bị đem giam cầm ở một nơi khác.

Cuộc tấn công trong bóng đêm ấy, ngay ngày hôm sau, đã gây rúng động dư luận trong và ngoài nước. Trong một cuộc phỏng vấn, ký giả Halberstam đã mô tả Trần Lệ Xuân “ở trong một trạng thái hớn hở, nói năng ào ào như một nữ sinh sau một buổi nhảy đầm”. Bà nhởn nhơ nói “chính quyền đã nghiền nát nhóm “Phật tử Cộng sản” và cho biết vụ tấn công này là “ngày vui nhất đời tôi kể từ ngày chúng tôi nghiền nát nhóm Bình Xuyên năm 1955”.

Cũng ngay hôm ấy, Bộ trưởng Ngoại giao của chính quyền Sài Gòn là ông Vũ Văn Mẫu đã xuống tóc, cạo trọc đầu để phản đối chính quyền Diệm. Từ Mỹ, Luật sư Trần Văn Chương, Đại sứ tại Mỹ cùng vợ là bà Thân Thị Nam Trân, quan sát viên chính thức của chính quyền Việt Nam Cộng hòa tại Liên Hiệp Quốc đã lên tiếng chỉ trích nghiêm khắc con gái mình là Trần Lệ Xuân. Bởi ông bà phải đón nhận những lời trách giận của mọi người trong họ hàng vốn theo đạo Phật, lẫn bạn hữu trong giới trí thức người Việt ở nước ngoài, về những điều tệ hại do con ruột là Trần Lệ Xuân và con rể Ngô Đình Nhu gây ra. Ông bà rất khổ tâm khi nghe các đài phát thanh quốc tế, đài BBC, đài VOA, đài Úc Đại Lợi, cứ lặp đi lặp lại phát biểu ngỗ ngược của Trần Lệ Xuân trước Tòa Đô chánh Sài Gòn trong lễ ra mắt Phụ nữ bán quân sự khóa III ngày 3/8/1963, rằng: “Tôi (Trần Lệ Xuân) sẽ còn đánh sư gấp 10 lần nữa” kèm theo bình luận rất cay nghiệt. Ủy ban Liên phái Phật giáo gửi văn thư đến Tổng thống Ngô Đình Diệm phản đối Trần Lệ Xuân về những phát biểu trên, đặc biệt lưu ý tổng thống về sự lộng quyền của bà ngày càng lộ rõ.

Về con rể Ngô Đình Nhu, ông bà Trần Văn Chương thất vọng không kém khi nghe các cơ quan thông tấn đưa tin Nhu công khai miệt thị các nhà sư là “cuồng tín” và “thiếu giáo dục”, vu khống đồng bào theo đạo Phật là Cộng sản “phá hoại an ninh quốc gia”. Nhất là sau đêm tấn công chùa Xá Lợi, lực lượng đặc biệt và công an mật vụ do Ngô Đình Nhu và Trần Lệ Xuân tung ra đã bắt giam hàng nghìn tăng ni và đồng bào ủng hộ Phật giáo, đông nhất là Sài Gòn với 728 người, Huế 595 người... Những ngày tiếp đó, lùng bắt thêm 2.500 người nữa. Ở Mỹ, ông bà Trần Văn Chương quyết định bất hợp tác với chính quyền Sài Gòn, từ chức và điện báo cho Diệm - Nhu biết vào đêm 23/8.

Nhận tin, cả Ngô Đình Diệm lẫn cố vấn Ngô Đình Nhu đều bất ngờ, bối rối, chưa biết xử trí ra sao. Phần vì thái độ của một đại sứ ở Mỹ (như ông Trần Văn Chương) và một quan sát viên chính thức tại Liên Hiệp Quốc (của bà Nam Trân) hợp lại sẽ có sức “nhạy cảm” đối với thời tiết chính trị, là “phong vũ biểu” báo trước phần nào những thuận nghịch trong bang giao đặc biệt giữa Sài Gòn với Washington thời ấy. Phần vì ông Trần Văn Chương là cha rể của Ngô Đình Nhu, cha ruột Trần Lệ Xuân, thông gia với nhà Ngô, là “người trong nhà” mà nay công khai phản đối Diệm - Nhu như thế hết sức bất lợi. Đang lúc hai ông Diệm - Nhu chưa tìm ra cách ứng xử hữu hiệu thì Trần Lệ Xuân đề nghị giải pháp xuyên tạc sự thật bằng cách “sửa sai” hai chữ “từ chức” thành “bãi chức”, để đối phó với cha mẹ mình.
Giải pháp ấy trong lúc cấp bách nước sôi lửa bỏng đã được chồng bà là Ngô Đình Nhu và Tổng thống Diệm đồng thuận. Liền đó, Trần Lệ Xuân thảo bản tin đưa cho Việt tấn xã với nội dung: “Ngày 23/8/1963, ông bà Trần Văn Chương có đánh điện xin từ chức nhưng trước đó hai tiếng đồng hồ, Bộ Ngoại giao (Sài Gòn) đã gởi điện tín cho ông Chương biết chính phủ Việt Nam Cộng hòa quyết định cách chức ông kể từ sáng ngày 23/8/1963 rồi - tức là trước khi ông bà Trần Văn Chương xin từ chức, như đài VOA đã loan tin hồi 20 giờ 35 ngày hôm đó. Trong tình trạng thiết quân luật, mọi điện tín đều bị quân đội kiểm soát, bởi vậy bức điện của Bộ Ngoại giao mới tới Hoa Kỳ sau bức điện của ông Chương gửi về Sài Gòn”.

Việc “đánh tráo” để gỡ thể diện nêu trên đã được tác giả Lý Nhân nhắc đến trong cuốn “Trần Lệ Xuân - giấc mộng chính trường”: “Ai cũng biết Lệ Xuân bênh vực họ nhà chồng, nên bà bàn với Nhu cho đăng một bản tin của Việt Tấn xã nói về vụ luật sư Trần Văn Chương từ chức “cải chính” thành Chương bị bãi chức. Sở dĩ Lệ Xuân tức giận cha mình vì ông đã tuyên bố với báo chí bên Mỹ là con gái của ông thiếu văn hóa, vô lễ với tôn giáo, với các nhà tu hành. Giận cha mẹ, Lệ Xuân phát biểu lung tung thông qua Việt Tấn xã: “Trần Văn Chương - Đại sứ Việt Nam tại Mỹ - bị chính phủ lột chức, một kẻ đã tự hào rằng theo Khổng giáo, đang tiếp tục tuyên truyền chống chế độ và phản bội con gái yêu tại Hoa Kỳ”. Hoặc: “Đạo Khổng lấy điều trung làm trọng và người theo đạo Khổng nếu không làm tròn trách nhiệm chúa mình giao phó thường tự xử bằng cách tự vẫn”. Ngôn ngữ trên nếu không được Trần Lệ Xuân và ông Nhu chỉ đạo thì đố ai dám viết công khai trên báo chí như thế. Song, chừng đó cũng chưa hả dạ, Lệ Xuân còn thông qua Việt Tấn xã vạch tội cha mình: “Trần Văn Chương - người có một tòa nhà tại Hoa Thịnh Đốn và một căn nhà tại Ba Lê, đã phản bội và bị cách chức đại sứ”.

Trước sự ngỗ ngược của con gái, ông bà Trần Văn Chương đã tuyên bố từ con và tiếp tục lên tiếng công kích Diệm - Nhu, nghiêm khắc phê phán Trần Lệ Xuân vô lễ, mất tư cách và mất nhân tính. Về phía Bộ Ngoại giao Mỹ, không lâu sau đêm các chùa trên toàn miền Nam bị tấn công, đã phổ biến thông báo đặc biệt, phán xét: “Rõ ràng chính phủ Việt Nam Cộng hòa đã có những biện pháp đàn áp khắt khe đối với các lãnh tụ Phật giáo Việt Nam. Hành động này là một vi phạm trực tiếp của chính phủ Việt Nam (Sài Gòn) vào lời cam kết theo đuổi một chính sách hòa giải với tín đồ Phật giáo. Hoa Kỳ phiền trách các hành động đàn áp nêu trên”.

KỲ 8: CÁI CHẾT THẢM KHỐC CỦA ANH EM NHÀ HỌ NGÔ – MỞ MÀN TẤN BI KỊCH THÊ THẢM CỦA CUỘC ĐỜI TRẦN LỆ XUÂN

Trong hình ảnh có thể có: 1 người, đang cười, văn bản
Trong hình ảnh có thể có: 9 người, mọi người đang cười, đám đông và ngoài trời
Trong hình ảnh có thể có: một hoặc nhiều người, ô tô và ngoài trời
Link: http://www.giaodiemonline.com/noidung_detail.php?newsid=11686
 
| Chủ Trương | Hướng dẫn kỹ thuật | Tài liệu Anh ngữ | Cài đặt Unicode |