THẮC MẮC VỀ PHỤC SINH

 

Nguyễn Nhân Trí

 

 

 


 

 

 

Tôi có nhiều thắc mắc về khái niệm Phục Sinh.

Trong quá tŕnh khảo cứu, những giải thích tôi t́m gặp thường chỉ đưa đến các thắc mắc mới nữa. Và những giải thích cho các thắc mắc mới nầy cũng lại chỉ đưa đến các thắc mắc khác hơn nữa.

Hoặc không có giải thích.

Dưới đây là tóm lược những thắc mắc và nhận xét về các giải thích nầy.

 

■ Nếu hỏi “Lễ Phục Sinh là ǵ?” th́ câu trả lời thường nghe là “Lễ tưởng niệm Chúa Giê-su sau khi bị đóng đinh chết 3 ngày đă sống lại bay lên trời.”

 

Thắc mắc trước nhất : Tại sao Giê-su bị đóng đinh chết ?

Giải thích : “Cái chết của Chúa Giê-su là để cứu chuộc hết những tội lỗi của con người”.

 

Thắc mắc :  Thế th́ con người tội ǵ ?

Giải thích: “Tội tổ tông, nghĩa là tội xuất phát từ việc thủy tổ loài người là A-đam đă căi lời Chúa Trời ăn trái cấm v́ vậy bị đuổi ra khỏi vườn Địa Đàng và từ đó phải chịu h́nh phạt chết”.

Thắc mắc: Tại sao chỉ v́ A-đam phạm tội đầu tiên mà toàn thể nhân loại sau nầy đều phải mang tội đó ? Ở Trung Hoa ngày xưa có tội h́nh tru di tam tộc. Khi một người phạm trọng tội th́ không những chính người đó bị xử chết mà mọi người khác trong toàn thể ḍng họ nội, họ ngoại và họ vợ/chồng dù vô can vẫn bị xử chết theo. Có ai không cho rằng luật tru di tam tộc là bất công và tàn nhẫn không? Luật của Thiên Chúa về tội tổ tông có khác ǵ luật tru di tam tộc?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : C̣n lời dạy của chính Thiên Chúa là hăy tha thứ những kẻ phạm lỗi thí dụ như trong Kinh Thánh – Đệ Nhị Luật 24:16 “Cha sẽ không bị xử tử v́ con, và con sẽ không bị xử tử v́ cha: mỗi người sẽ bị xử tử về tội của ḿnh” th́ sao?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : V́ Thiên Chúa toàn năng và sáng suốt vô tận và Ngài đă tạo ra con người nên Ngài đáng lẽ phải biết rơ bản chất thiếu hoàn hảo của sản phẩm “con người” nầy của Ngài. Và Thiên Chúa hiểu biết vượt không gian và thời gian nên Ngài đáng lẽ cũng phải biết rơ chuyện ǵ sẽ xảy ra trước khi nó xảy ra. Tại sao Thiên Chúa có vẻ như không thấy biết trước được là A-đam sẽ căi lời Ngài và ăn trái cấm? Tại sao Thiên Chúa chỉ bảo A-đam và Ê-va không được ăn trái cấm rồi không làm ǵ khác nữa (thí dụ như ít ra dựng lên một bức tường cao chung quanh cây trái cấm) để ngăn ngừa họ làm việc đó?

Giải thích: “Thiên Chúa có thấy biết trước mọi chuyện nhưng muốn A-đam có sự tự do lựa chọn cho hành động của ḿnh”.

Thắc mắc : Thế th́ thử tưởng tượng một người cha có một khẩu súng đă nạp đạn sẵn. Trước khi đi công việc ra khỏi nhà, ông để khẩu súng đó trên bàn rồi dặn 2 đứa con nhỏ “Tuyệt đối không được đụng đến khẩu súng đó!” Ai cũng đoán được chuyện ǵ sẽ xảy ra khi người cha không có mặt ở nhà. Thế khi 2 đứa con gây ra tai nạn chết người bởi khẩu súng ấy th́ chúng ta nghĩ sao nếu người cha giải thích rằng “Tôi muốn cho chúng có sự tự do lựa chọn có nghe lời tôi dặn hay không”?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : V́ những thiếu sót trên, chẳng phải là Thiên Chúa có trách nhiệm trong việc đă tạo hoàn cảnh cho A-đam phạm tội hay sao?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Ngoài vấn đề về tội tổ tông từ A-đam, tại sao Thiên Chúa lại sáng tạo ra một nhân loại không hoàn hảo và có khuynh hướng lầm lỗi ngay từ đầu làm ǵ? Tại sao một đấng tối thượng đầy huyền lực thấy biết mọi sự việc quá khứ lẫn tương lai lại chế tạo ra một con người trước sau ǵ cũng sẽ sa vào những điều tội lỗi, và do đó sẽ chắc chắn bị đốt cháy đời đời trong hỏa ngục theo luật của Ngài đặt ra?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Chỉ có 2 trường hợp – hoặc là Ngài không thấy trước chuyện đó, hoặc là Ngài cố t́nh ngay từ đầu làm chuyện đó. Nhưng nếu không thấy trước chuyện đó th́ Ngài không phải là toàn năng toàn lực. Và nếu thấy trước mà vẫn cố t́nh để nó xảy ra th́ tại sao?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Và nói chung, khi một chiếc máy do thiết kế kém hoàn hảo gây ra phiền toái cho người sử dụng th́ sản phẩm đó có lỗi hay người thiết kế và sản xuất ra chiếc máy đó có lỗi?

Không có giải thích.

 

Đến đây, lời biện hộ tôi thường được nghe là: “Nhưng Thiên Chúa đă đưa người con duy nhất xuống chịu bị đóng đinh chết để chuộc tội cho nhân loại”.

Thắc mắc : Tôi hỏi thế th́ sự kiện Giê-su bị đóng đinh chết có liên quan ǵ đến việc con người được xóa tội?

Giải thích: “Chúa Giê-su v́ thương loài người nên tự nguyện hiến ḿnh chịu chết như là một hành động tuân phục trọn vẹn làm vui ḷng Thiên Chúa để đền tội thay thế cho nhân loại. Lấy thí dụ nôm na như đứa con A lầm lỗi làm người cha giận dữ muốn trừng phạt, tuy nhiên đứa con B tự nguyện xin thay thế cho A hứng chịu h́nh phạt đó; việc làm nầy là v́ t́nh thương của B đối với A và v́ muốn làm người cha nguôi giận”.

Giải thích khác: “Thiên Chúa là Đấng Phán Xét. Con người đă phạm tội, và v́ vậy, theo sự công b́nh của Thiên Chúa, Ngài phải đoán phạt con người. Nhưng Thiên Chúa cũng là Đấng Yêu Thương, nên giải pháp được chọn, thoả măn cả đức công b́nh lẫn đức yêu thương của Thiên Chúa, là phán bảo con Ngài, tức là Giê-su, Đấng Hoàn Toàn Vô Tội, đến để gánh thay tội lỗi của thế gian trên vai Ngài”.

Thắc mắc : Nếu Thiên Chúa từ bi vô lượng th́ tại sao lại cần phải có Giê-su thế thân đền tội th́ Ngài mới hài ḷng và tha thứ được cho con người? Điều nầy cũng có vẻ như Thiên Chúa chỉ muốn thấy có người nhận chịu h́nh phạt thôi chớ không cần phải đúng là người phạm tội?

Giải thích: “V́ Thiên Chúa tôn trọng luật lệ của chính ḿnh nên không thể thay đổi luật lệ đó để xóa tội nhân loại một cách dễ dàng như vậy. Luật của Thiên Chúa là khi phạm tội th́ phải đền tội. Và đây là tội chết. V́ vậy phải có kẻ nhận chịu h́nh phạt đó.”

 

Thắc mắc : Tương tự như trên, thế th́ những lời dạy về bao dung, độ lượng của Thiên Chúa th́ sao? Ở đây Ngài có vẻ coi trọng h́nh phạt của Ngài đặt ra hơn t́nh thương dành cho con người của Ngài. Thế th́ bài học về tha thứ trong chuyện Đứa Con Lạc Lối của kinh Lu-ca 15:11-32 (người cha tha thứ đứa con trai hư hỏng sau khi nó biết lỗi trở về nhà) th́ sao? Nếu như vậy th́ có phải Thiên Chúa đă mâu thuẩn với chính những lời dạy của Ngài không?

Không có giải thích.

 

Để tránh xa những cách giải thích dẫn vào ngơ cụt trên, có người khuyên tôi nên hiểu ư nghĩa của chuyện Giê-su bị đóng đinh chết để xóa tội con người như sau: “Con người đă đối xử cực kỳ tàn nhẫn với Chúa Giê-su, tức là đă thể hiện mọi tội lỗi độc ác lên Người nhưng Giê-su đă cho chúng ta thấy t́nh yêu bao la của Thiên Chúa bằng cách tha thứ cho tất cả chúng ta”.

Nhận xét: Cách giải thích nầy may ra cố cho thấy Thiên Chúa rất bao dung (nên đă tha thứ những kẻ hành sử độc ác với ḿnh). Cách giải thích nầy không cho thấy tại sao sự kiện Giê-su bị đóng đinh chết dẫn đến sự kiện con người được xóa tội.

Thắc mắc : Nói đến việc tha thứ và xóa tội, sau khi Giê-su chịu chết thay thế cho nhân loại th́ nhân loại đă nhận hưởng được khoan hồng ǵ? Nếu Giê-su đă chịu chết để xóa hết tội rồi th́ tại sao con chiên vẫn c̣n tội tổ tông? Thí dụ như một người sau khi trả hết nợ đă mượn cho ngân hàng rồi th́ họ đâu c̣n cần ngân hàng phải “tha” cái nợ đó cho họ nữa!

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Và nếu v́ tội tổ tông đă làm con cháu A-đam bị phạt tội chết th́ tại sao khi Giê-su thay mạng chuộc tội rồi mà sự chết vẫn c̣n thống trị nhân loại ngày nay?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Hóa ra việc “chuộc tội” của Giê-su đă không đem đến ích lợi ǵ cả hay sao?

Giải thích : “Nhờ Chúa Giê-su làm vậy nên con người có thể thấy t́nh thương vô bờ bến của Ngài, và của Thiên Chúa, v́ Thiên Chúa cũng là Giê-su và Giê-su cũng là Thiên Chúa”.

Nhận xét : Đây có thể là cách giải thích làm cho chuyện “Giê-su xuống trần chịu chết trên thánh giá để chuộc tội cho loài người” trở thành tối nghĩa và vô lư nhất: Nếu Thiên Chúa cũng là Giê-su và Giê-su cũng là Thiên Chúa th́ điều đó có nghĩa là Ngài đă gởi chính Ngài xuống trần tự nguyện chịu chết để chuộc tội cho một sản phẩm kém hoàn hảo do chính Ngài sáng tạo ra v́ nó đă vi phạm những luật lệ cũng do chính Ngài đặt ra!

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Nếu “Thiên Chúa là Giê-su và Giê-su cũng là Thiên Chúa”, thế th́ Giê-su lúc c̣n sống có biết điều đó không? Nếu Giê-su biết ḿnh là Thiên Chúa th́ tại sao ở những giây phút cuối cùng khi bị đóng đinh trên thánh giá lại thốt ra “Thiên Chúa tôi ơi! Thiên Chúa tôi ơi! Sao Ngài ĺa bỏ tôi?"(Ma-thêu 27: 46; Mác-cô 15: 34) Đây rơ ràng là lời than văn của một người đang đau đớn trong tuyệt vọng. Nếu Giê-su lúc đó biết ḿnh cũng chính là Thiên Chúa th́ tại sao lại cảm thấy đau đớn tuyệt vọng như vậy?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Hơn nữa, trong lúc gần chết Giê-su cũng nói: "Lạy Cha, xin tha cho họ, v́ họ không biết ḿnh làm điều ǵ." (Lu-ca 23: 34). Và "Cha ơi, Con giao thác linh hồn Con lại trong tay Cha!" (Lu-ca 23: 46). Đây là lời của một người nói với một người khác. Nếu Giê-su lúc đó biết rằng ḿnh cũng là Thiên Chúa th́ tại sao đă không nói những câu ǵ tương tự như: "Ta tha tội cho các người, v́ các người không biết ḿnh làm điều ǵ" hay là “Linh hồn ta sẽ biến trở thành Thiên Chúa”?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Các lời nói buột nói ra lúc đó của Giê-su cho thấy ngay ở giây phút trước khi chết đó Giê-su vẫn không biết, hay ít ra là không tin rằng ḿnh là Thiên Chúa. Và nếu lúc c̣n sống Giê-su không biết điều đó th́ chẳng phải là toàn thể khái niệm Chúa Ba Ngôi đều vô nghĩa hay sao?

Không có giải thích.

 

Nhận xét : Và ngay cả nếu tất cả thắc mắc trên đều được giải thích thỏa đáng th́ một điều cần nhận thấy là Giê-su đă không hề thật sự chết. Giê-su chỉ “chết tạm” có vài ngày rồi sống lại. Thiên Chúa là một đấng toàn năng thấy hiểu quá khứ vị lai nên đă biết trước điều nầy. Thiên Chúa không có h́nh hài vật chất nên không biết đau đớn, khổ sở. Giê-su v́ cũng là Thiên Chúa nên tất cả đau đớn khổ sở đó chỉ là tạm thời và không đáng kể ǵ cả. Chuyện nầy không khác ǵ anh chàng tặng người yêu một chiếc nhẫn xoàn thật lớn rồi nói rằng “Anh đă làm lụng cực khổ nhiều năm mới dành đủ tiền mua chiếc nhẫn nầy cho em để biểu lộ t́nh yêu của anh với em”, trong khi thật ra đó chỉ là một chiếc nhẫn giả chẳng tốn kém ǵ bao nhiêu cả.

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Nếu hy sinh chịu chết thật sự, và chết vĩnh viễn, th́ sự hy sinh đó mới có giá trị. Đàng nầy Thiên Chúa (qua h́nh hài Giê-su) chỉ chết tạm 3 ngày rồi sống lại. Thế th́ chẳng phải là sự kiện “Thiên Chúa đưa con là Giê-su xuống chịu chết thay thế cho nhân loại” chỉ là một vở kịch diễn giả tạo hay sao?

Không có giải thích.

 

Thắc mắc : Trong các tôn giáo khác cũng có những truyền thuyết mà thần linh của họ phải hứng chịu những hy sinh khổ sở cực độ. Thí dụ như trong tôn giáo cổ Hy Lạp, thần Prometheus đă ăn cắp lửa của thần Olympus để ban cho nhân loại. Khi Thượng Đế Zeus khám phá ra việc nầy, Prometheus đă bị phạt xiềng chặt vào một tảng đá lớn để kên kên bu lại ăn gan của ông ấy. Mỗi khi đêm về, gan của ông mọc ra lại để đến sáng hôm sau bị bầy kên kên tiếp tục mổ ăn nữa. Ngày nầy qua ngày khác đau đớn tột cùng không dứt. Sự hy sinh đó rất đau đớn khổ sở nhiều hơn việc Giê-su chết tạm 3 ngày. Thế th́ câu chuyện Giê-su có ǵ đặc biệt lắm đâu?

Không có giải thích.

 

■  Bây giờ dưới đây tôi bước qua phần “Chúa Giê-su sống lại bay lên trời”.

 

Chuyện đại loại kể rằng sau khi Giê-su bị đóng đinh đă chết rồi th́ thi thể được bỏ vào một hầm mộ đóng cửa lại có niêm phong và có lính canh gát. Tuy nhiên 3 ngày sau lúc môn đồ đến thăm mộ ra th́ cửa đă bị mở ra và không c̣n thi hài trong đó nữa.

Thắc mắc : Có một giải thích rất khả dĩ và thực tế là Giê-su chưa hề thật sự chết trên thập tự giá rồi sau đó hồi tỉnh lại trong hầm mộ, và rồi được môn đồ lén vào dẫn trốn đi. Tại sao không dùng giải thích nầy?

Tín đồ phản bác như sau:

a/ “Chúa Giê-su chắc chắn đă chết v́ ngoài việc bị đóng đinh Ngài c̣n bị quân lính đâm dáo nhọn vào người chảy máu và nước ra rất nhiều”.

b/ “Bên ngoài quân lính canh gát rất cẩn mật nên Chúa Giê-su nếu có hồi tỉnh lại cũng không thể nào trốn ra hay môn đồ nào lẻn vào cứu mà không bị phát giác”.

c/ “Hầm mộ đă bị đóng kín bằng tảng đá rất nặng th́ môn đồ không thể mở được dễ dàng”.

d/ “Sự kiện tấm niêm phong đă bị xé rách cộng với sự kiện không c̣n thi hài trong hầm mộ nữa chứng tỏ rơ ràng Chúa Giê-su đă sống lại và ra khỏi nơi đó”.

 

Tôi trả lời các phản bác trên như sau:

a/ Không thể nào biết chắc chắn Giê-su đă chết hay không. Sự kiện “người chết sống lại” xảy ra thường xuyên từ xưa đến nay ở mọi nơi. Không có ǵ đặc biệt hay thiêng liêng cả. Ngay với kỷ thuật y khoa tân tiến nhất ngày nay mà vẫn có nhiều trường hợp người bị tai nạn được bác sĩ chứng nhận đă chết rồi bỗng nhiên bừng sống lại vài ngày sau trong nhà xác, hay có khi cả ngay trong ḥm trước khi chôn. Vào google "người chết sống lại" th́ sẽ thấy ngay hàng trăm thí dụ có tài liệu chứng từ hẳn hoi.

b/ Tuy có lính canh gác bên ngoài mộ nhưng có thể không cẩn mật như người ta nghĩ. Đó là v́ nếu cẩn mật th́ tại sao lính canh không hay biết tấm đá cửa mộ bị lăn mở ra hồi nào? Nếu cẩn mật th́ tại sao lính canh không thấy Giê-su bước ra khỏi mộ? Nếu cẩn mật th́ tại sao măi đến khi các môn đồ đến thăm mộ th́ việc nầy mới bị phát giác? Và nếu không có sự cẩn mật như vậy th́ rất khả dĩ xảy ra việc các môn đồ đêm khuya lẻn mở cửa vào cứu Giê-su mà không bị phác giác.

c/ Cửa hầm mộ là một tảng đá có thể rất nặng nhưng có h́nh tṛn (dựa theo Kinh Thánh kể rằng “cửa hầm mộ đă được LĂN mở ra”). Nếu một vật tṛn lăn được th́ có thể không cần dùng nhiều sức lắm mới lăn nó mặc dù trọng lượng nó rất lớn.

d/ Sự kiện tấm niêm phong bị xé rách chỉ chứng tỏ rơ ràng một việc: tấm cửa đá đă được mở ra. Tấm cửa đá có thể đă được mở từ bên ngoài (hoặc do các thiên thần, hoặc do các môn đồ thừa đêm tối lẽn đến), cũng có thể đă được lăn mở từ bên trong (bởi chính Giê-su sau khi hồi tỉnh lại). Sự kiện nầy và sự kiện thi hài Giê-su không c̣n trong hầm mộ nữa không hề chứng tỏ là Giê-su đă 1/ thật sự chết rồi, và 2/ sống lại.

 

Có một cách giải thích khác cũng rất khả dĩ: Các môn đồ đă lẻn vào đánh cắp thi hài của Giê-su và chôn dấu ở nơi nào khác rồi phao tin đồn tạo dựng lên câu chuyện phục sinh.

Lư do các môn đồ làm chuyện đó là để mọi người tưởng rằng Giê-su thật sự sống lại đúng như lời tuyên bố trước đó. Các môn đồ muốn danh tiếng Giê-su (là thầy của họ) được tràn lan, để phong trào Giê-su không bị dập tắt. Đây cũng là một hành động phản chống lại chính quyền La Mă.

Và nếu v́ thế th́ tại sao có một số môn đồ sau đó đă thấy Giê-su? Người mà các môn đồ gặp lại sau nầy rất có thể chỉ là một môn đồ nào đó có h́nh dáng tương tự đă giả dạng Giê-su.

Thế th́ tại sao các tín đồ phân biệt / không phân biệt được người giả hay thật? Nếu xét đến thân thế của những tín đồ được cho là đă thấy Giê-su sống lại th́ chúng ta không nên ngạc nhiên lắm. Đó là v́ hầu như tất cả đều là dân quê ít học, mê tín; và có thể có những người chưa hề gặp mặt Giê-su lúc c̣n sống.

 

■  Ngoài các nhận xét ở trên, trong khi khảo cứu về đề tài nầy tôi cũng được biết rằng :

 

– Theo quan điểm của người Do Thái trong quyển “Cuộc Đời của Giê-su” (“Toledoth Yeshu”) th́ xác của Giê-su bị dời đi ngay trong đêm bị đóng đinh.

– Theo kinh Koran của Hồi Giáo th́ Giê-su đă không bị đóng đinh mà một người khác có h́nh dáng tương tự đă chết thay.

– Theo Thứ kinh Phúc âm của Barnabas cho rằng Giê-su không bị đóng đinh mà Judas đă thế chỗ.

– Theo một số tài liệu bởi sử gia Nga Nicolai Notovitch, sau khi hồi tỉnh lại và trốn thoát, Giê-su đă sống trọn cuộc đời ḿnh tại Kashmir. Ở đó có lẽ có phần mộ của Giê-su mang tên là Yuz Asaf.

– Theo một số người khác th́ kư thuật của Tân Ước chưa hoàn tất. Họ cho rằng sau đó Giê-su kết hôn, có con và cùng vợ đến sống ở miền Nam nước Pháp hoặc tại GlastonburyAnh Quốc. Có người cũng tin rằng các đời vua triều đại Moravech là hậu duệ của Giê-su.

Và tôi cũng không ngạc nhiên lắm khi thấy ngay cả trong Công Giáo cũng có một số tín đồ theo khuynh hướng tự do xem sự kiện phục sinh không ǵ khác hơn là một biểu tượng tôn giáo về niềm hi vọng. Họ chấp nhận đây là một huyền thoại có tính biểu trưng và có tác dụng nuôi dưỡng tâm linh; ư niệm phục sinh không phải là một sự kiện lịch sử nhưng chỉ là một thái độ tôn giáo. Những người theo khuynh hướng này bác bỏ luận điểm cho rằng Giê-su đă thật sự sống lại trong thể xác.

Một điều cần nói là trong tất cả giải đáp các thắc mắc đưa ra ở trên, có lẽ tôi được nghe câu trả lời sau đây nhiều nhất:

“Bạn không t́m ra giải đáp cho các thắc mắc của bạn là v́ bạn không tự lựa chọn điều đó. Nếu một người tin vào sự hiện hữu của Thiên Chúa th́ các giải đáp sẽ t́m đến những thắc mắc của họ một cách dễ dàng hơn. Hơn nữa nếu bạn tin vào Thiên Chúa th́ bạn sẽ hiểu rằng trí óc con người không thể nào cao hơn Thiên Chúa và hiểu hết được những điều Ngài làm. Có lẽ là chúng ta không nên thắc mắc nhiều như vậy mà chỉ nên tin thờ Thiên Chúa và chấp nhận những ǵ Ngài phán dạy.”

Câu trả lời trên thường được đưa ra ở những nơi tôi ghi chú là “Không có giải thích”.

Thật ra đây không phải là lần đầu tiên tôi gặp câu trả lời nầy. Nó được tín đồ sử dụng thường xuyên cho bất cứ câu hỏi nào họ không giải thích được. Những lần đầu khi mới nghe lời giải thích trên, tôi đă bực tức phản đối rằng: Làm sao ai có thể tin được những điều vô nghĩa lư, nhiều lúc đến mức độ khùng điên, như vậy? Thế th́ chúng ta nên gạt bỏ khả năng suy luận của ḿnh qua một bên để tin tưởng vô điều kiện vào những ǵ người khác muốn chúng ta tin à? Ngay cả những điều giả dối trắng trợn nhất miễn là chúng được dán nhăn “tôn giáo”? v.v. và v.v.

Tuy nhiên đến một lúc nào đó tôi rồi chợt nhận hiểu ra về câu trả lời đó. Đối với những người được dạy dỗ rằng “Lành thay những kẻ không thấy mà tin” th́ nó hoàn toàn hữu lư. Chính những thắc mắc như của tôi mới là vô nghĩa lư. Vô nghĩa lư và vô bổ ích, đối với họ. Họ không bao giờ cần, và muốn, nghe những thắc mắc phát xuất từ trí óc nhận xét và lư luận của những kẻ không cùng đức tin với họ.

Điều đó không thay đổi được sự kiện Thiên Chúa Giáo hiện đại không thể nào giải đáp được những thắc mắc trên. Những câu trả lời dạng trên chỉ thể hiện rơ ràng hơn sự kiện toàn thể hệ thống tín ngưỡng Thiên Chúa Giáo giống như một ngôi nhà được xây dựng bằng những lá bài xếp chồng chất lên nhau một cách mong manh. Nếu lấy một lá bài ra là ngôi nhà sẽ sụp đổ, nếu không toàn bộ th́ cũng từng phần. V́ thế cũng không khó hiểu lắm tại sao những thuật ngữ khéo léo, những lịch sử lệch lạc cùng những ngụy chiêu tâm lư được sử dụng thường xuyên. Để ḷn lách và tránh né, để bảo vệ và chống đở căn nhà bằng những lá bài đó.

Như đă thấy ở trên.

 

Nguồn:

Vô số tài liệu khác nhau từ internet.

Nguồn bài: http://damau.org/archives/45985