Về tập thơ ”MUÔN VÀN HƯƠNG SẮC

của tác giả Trinh Nữ/Trinh Tiên

 

 

Quách Giao

 

 

 

ôi lên chùa Long Sơn gặp Ḥa thượng Thích Thiện B́nh theo lời nhắn trên điện thoại. Nương theo từng bậc cấp lên cao rồi ra phía sau chùa tôi dừng ở một căn pḥng vắng hiu. Tịnh như không người ở. Trong nhà ngoài hiên tịch mịch, tôi không dám cất tiếng gọi thưa. Tưởng như đi lầm đường tôi trở lui xuống th́ gặp một vị sư trẻ tuổi. Nghe tôi ngơ lời vị sư trẻ gật đầu: Đúng là nơi ôn trú ngụ. Tôi lại trở lên và đứng trước cửa pḥng chờ đợi. Một lát sau từ trong pḥng trong một vị sư trẻ bước ra và sau khi nghe tôi thưa lư do th́ nói nhỏ nhẹ: Ôn đang dùng  cơm và chỉ tay ra ngoài hiên bảo tôi ra đứng đợi. Tôi thầm lặng đi ra th́ ôn thoạt hiện nơi khung cửa. Gặp Ôn, tôi nhắc lại những buổi cùng Ôn đi Phú Yên thăm xóm Nước Nóng bị thiên tai lụt lội, dự lễ tế trai đàn cầu siêu cho các nạn nhân. Và nhất là cuộc tháp tùng về thăm quê hương của Ôn tại Tân An năm vừa qua. Ôn chỉ ừ ừ cho có lệ. Rồi Ôn bảo chú thị giả đến bên giường Ôn nằm, lấy tập thơ Muôn Vàn Hương Sắc của nhà thơ Trinh Nữ/Trinh Tiên đưa cho tôi. Lật trang trong thấy có câu đề: Kính dâng Ḥa thượng Thích Thiện B́nh tác giả Trinh Tiên kư tên.

  Tôi thưa:

     -  Sách này đề tặng Ôn.

Ôn nói chậm răi:

     - Tôi có nhiều, anh cứ giữ lấy.

 

 

Chùa Long Sơn, Nha Trang,

link: https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%B9a_Long_S%C6%A1n_(Nha_Trang)

 

 

Ra về ḷng cứ bâng khuâng. Không hiểu Ôn đưa sách cho ḿnh có mục đích ǵ. Tại sao Ôn lại cho cuốn sách tác giả viết tặng Ôn. Làm sao mà Ôn biết tác giả với gia đ́nh tôi có liên hệ mật thiết.

Sáng nay ngồi đọc tập thơ, thời gian dĩ văng  chầm chậm trôi về.

 

Link: http://quangduc.com/author/about/6936/tam-tan

 

Gia đ́nh tôi cùng gia đ́nh nhà thơ Trinh Tiên quen nhau rất thân và đă từ lâu. Ba tôi và chú Bửu Đáo (chồng của nhà thơ Trinh Tiên) vốn làm cùng một cơ quan. Lại làm thơ viết văn nên thân nhau. Tôi gọi phụ mẫu của d́ Trinh Nữ là ông bà ngoại. Nhà chúng tôi ở đối diện nhau cách đầm Xương Huân gần nửa cây số. Ba má tôi qua lại thăm ông bà bằng một chiếc thuyền nhỏ bé. Đó là phương tiện thơ mộng nhất trong đời tôi v́ tôi là chú lái đ̣ duy nhất để chở má tôi qua đánh bài với ông bà ngoại khi ba tôi đă đi làm. Tôi  không neo thuyền chờ đợi mà chèo thuyền đi khắp đầm ngắm nh́n mây nước, ghé xem thuyền buôn cập bến  xuống hàng như  dưa hấu, dừa và nhiều sản phẩm khác. Trưa gần đến giờ băi sở tôi lại ghé đến bến trước nhà ngoại để chở má tôi về.

Những ngày xưa thân ái ấy quyện măi trong ḷng tôi khi gia đ́nh chúng tôi di chuyển về B́nh Định để lánh nạn Mỹ Nhật đánh nhau. Sau 9 năm kháng chiến chống Pháp, gia đ́nh chúng tôi lại trở về Nha Trang. Gia đ́nh d́ Trinh Nữ cùng gia đ́nh chúng tôi qua lại như xưa. Nói ra hơi dài ḍng v́ sự thân yêu này đă chảy trong tôi như ḍng máu thân thuộc. V́ vậy nên chúng tôi đọc thơ của d́ Trinh Tiên như đọc thơ của thân phụ Quách Tấn vậy. Nghĩa là cảm được cái hay của thơ qua tấm ḷng, hiểu cái vi diệu của thơ qua cảm xúc.

Muôn Vàn Hương Sắc, nhan đề tập thơ làm xao xuyến ḷng tôi. Nhan đề tập thơ đủ nói lên nội dung của tấm ḷng thơ. Những ḍng thơ từ năm 1938 đến sau này luôn luôn chất chứa hương ḷng, hương t́nh và nhất là hương vị gia đ́nh: t́nh vợ chồng, mẹ con, bạn bè v.v... Và nhất là hương vị Thiền.

Riêng tôi, ngoài cảm nhận sự thích thú về toàn tập, tôi  yêu thích những bài thơ d́ Trinh Tiên viết vào năm 1975. Đó là thời gian giao mùa giữa trạng thái mong manh chuyển đổi của xă hội. Ư thơ, lời thơ chứa chất  những ǵ quí báu nhất, thiết tha nhất và cao quí nhất. Đọc những ḍng thơ này tôi vẫn như thấy lại những gợn sóng lăn tăng trên đầm Xương Huân, bóng các con thuyền chở cỏ đi trong mưa mùa thu, những cánh én trôi trong nắng chiều, những ánh trăng long lanh và nhất là những h́nh bóng thân thương của ông bà ngoại Năm, chú Bửu Đáo và giọng nói nhỏ nhẹ của d́ Trinh Nữ với gia đ́nh chúng tôi, thoang thoảng ngân tiếng chuông chùa Hải Đức.

Những bài thơ làm trong năm 1975 th́ nhiều song trong tập chỉ trích có 5 bài. Hai bài thơ Đường luật, hai bài thơ ngũ ngôn và một bài lục bát. Tất cả đối với tôi đều tràn đầy thi vị. Tôi đă xúc động, một phát hiện c̣n lưu măi trong ḷng. Đó là hai câu kết của hai bài Đường luật:

Phật nhật chiều Xuân Thiền rạng sắc

Học tăng xuất trí Viện đơm hoa.

(Mừng Xuân Hải Đức)

Luận chi nhất xích hay Thiên Trượng

Trăng Đạo tṛn vin chiếu tuyệt vời.

(Bất Biến)

như các câu kết trong thơ của các thiền sư đời Lư Trần.

 

Thơ trong bài ngũ ngôn : 

- Đồi Xuân…tươm phấn lệ

   Hoàng hôn Xuân…mông lung

(Lắng Bên Thiền Thất)

 

Và hai câu cuối trong bài thơ lục bát Giấc Ngủ Triền Đồi:

   Một đêm giấc ngủ triền đồi

   Ủ hương lan nhă mở trời Hoa Thơ.

(Giấc ngủ Triền Đồi)

 

Viết đến đây tôi liên tưởng đền hai câu thơ cuối trong bài Tĩnh Mịch của thân phụ Quách Tấn:

Đời nửa khói mây ch́m bóng mộng

Gọi đ̣ một tiếng lạnh hư không.

 

Sự giống nhau về trọng điểm của hai câu cuối bài thơ, giữa hai nghĩa huynh muội, như một tương quan tâm đắc.

Ḥa thượng Thích Thiện B́nh sau này tôi không c̣n có dịp hầu chuyện để thưa hỏi duyên cớ tại sao Ôn trao tập thơ Muôn Vàn Hương Sắc của nhà thơ Trinh Tiên cho tôi. Song nhờ có tập thơ này mà tôi có được những cảm nhận để viết đôi ḍng ghi nhớ sự tương quan tâm đắc giữa thơ Quách Tấn và thơ Trinh Tiên. Ôn Thiện B́nh đă trao truyền cho tôi cảm xúc hiểu thơ trong một buổi trưa hiu quạnh trên chùa Long Sơn trước giờ ôn thời cơm.

 

QUÁCH GIAO

Mùa Vu Lan 2557.

 

 

(1) Tuyển tập thơ văn Muôn Vàn Hương Sắc của tác giả Trinh Nữ/ Trinh Tiên do nhà xuất bản
                Đà Nẵng ấn hành năm 2012